Elke mannelijke lezer zal het waarschijnlijk wel met me eens zijn; mannen kunnen geen was draaien. Nou, misschien zouden we het wel kunnen, maar dan is er nog altijd de wil niet. Het liefst komen we er onder uit. Zo ook ik. Omdat mijn vriendin naar een conferentie in Amsterdam was afgereisd en daar in een hotel bleef overnachten, omdat ze de volgende dag weer vroeg aan de bak moest, werd mij verzocht mijn eigen truien eens een keer te wassen. Daar had ik natuurlijk niet echt trek in, maar goed: “als de vrouw des huizes het vraagt”. Zij is al weg als ik van mijn werk thuiskom. Mijn truien liggen al netjes klaar voor de wasmachine, ik check de temperatuur, 30 graden, daar staat ie al op, de was machine moet in ieder geval niet op het standaard programma staan, daar staat hij niet op (weet ik veel waar die wel op moet, maar in ieder geval niet op standaard). Conclusie: mijn vriendin had de machine al voor me klaargezet. Top! Dus, draaien maar. Nou zijn dit scheerwollen truien, dus deze hebben een speciaal programma nodig. Nadat de was klaar is, haal ik deze eruit. Ik bel mijn vriendin maar eens op. “Horen ze zo klein uit de was te komen? Ze rekken zeker nog uit aan de lijn?” Volgens haar niet dus, maar het zou vast wel mee vallen. Nou niet dus! Alle vier mijn truien waren gekrompen tot een maatje dat de gemiddelde kabouter niet zou misstaan. Echt waardeloos, vier truien naar de maan! Wat bleek nou, ze had de wasmachine niet klaargezet en de klok was nog aan het eind van een vorig programma. en heeft dus veel te langen staan draaien en, niet te vergeten, centrifugeren. Dat doet het hem wel. Ik was dus zwaar aan het balen, toen ik opeens het licht zag: nu ik deze was heb verpest (en gelukkig zat er alleen wat van mij in), hoef ik natuurlijk nooit meer een was te doen! Ze vertrouwt mij nooit met haar kleding. Enfin, het kost wat (ik ben weer een paar honderd euro aan truien kwijt), maar dan heb je ook wat. Een diepte investering. En soms moet je dat doen voordat het beter wordt.
Zo is het dus ook met het ontwerpen en realiseren van duurzame gebouwen. Over het algemeen kan aangenomen worden dat, wanneer een projectontwikkelaar of opdrachtgever de keuze heeft om een wel of niet duurzaam ontwerp te plaatsen, deze vaak kiest voor het niet duurzame gebouw. Puur omdat de initiële investering van een gebruikelijk project veel lager is dan dat van een duurzaam project. Dan kan de architect nog zo duurzaam willen en kunnen ontwerpen, als de opdrachtgever het niet aangeeft, dan gebeurt het niet. En zo zie je vrijwel alle bij het bouwproces betrokken partijen naar elkaar wijzen; “zij hebben mij niet de opdracht gegeven om duurzaam te gaan ontwerpen”. En van deze ‘Viscious Circle of Blame’ zullen we af moeten, willen de duurzame ontwerpen de overhand gaan krijgen. Daarnaast wordt er vaak niet gekeken naar de totale “cost of ownership”. Een duurzaam ontwerp mag dan in eerste instantie wel duurder zijn, over de verdere levenscyclus kost zo’n ontwerp weer minder! Zo liggen de vaste lasten van een dergelijk gebouw weer lager. Misschien zullen hierdoor de rollen uiteindelijk wel omgekeerd gaan liggen. Dat een opdrachtgever naast zijn/haar vierkantemeters vloeroppervlak ineens ook gaat eisen dat het een duurzaam ontwerp wordt, of anders maar niet!
Dus, wanneer de projectontwikkelaar of opdrachtgever de ‘groene’ schoenen al heeft aangetrokken, is het bovenstaande al niet meer van belang. Die zien de uiteindelijk winst al. Zowel voor de portemonnee als voor de natuur……een diepte investering! Die truien kan ik wel weggooien, maar de was hoef ik nooit meer te doen!